ИСЛОМ ВА РОҲҲОИ ШОД ЗИСТАН!

Ислом тафреҳ ва нишотро аз ҷумлаи ниёзҳои ғаризӣ дар инсон медонад ва аз ин рӯ касби шодкомиро на танҳо мазаммат намекунад, балки бадон тарғиб ва ташвиқ низ менамояд. Нуктаи асосие дар ин миён он аст, ки ислом ҳар навъ лаззат ва шодиро таъйид намекунад, балки  шодиҳоеро мавриди таъйид ва тарғиб қарор медиҳад, ки битавонад ба рушд шахсияти одамӣ ёрӣ расонад ва аз ғафлати ӯ дар ҳавову ҳавасҳо ҷилавгирӣ намояд. Дар ин навиштор ба баррасии бархе аз роҳҳои шодзистан ишора мекунем, ки аз назари ислом мавриди таъйид қарор гирифтанд.

Роҳҳои шодзистан

Ҳамаи мо дар зиндагӣ ба дунбони хушбахтӣ ва саъодатмандӣ ҳастем. Шодӣ ва нишот дар зиндагӣ аз ҷумлаи омилҳоеанд, ки эҳсоси ризоиятмандӣ ва хушбахтиро барои инсон ба армуғон меорад. «Ханда» тазоҳури берунӣ ва зоҳирии халқ аст, ки сабаби оромиш ва нишоти дарунӣ мегардад. Ҳазрати Алӣ (к) фармудаанд: «Монанди занбӯр бошед». Яъне даҳони дигаронро ширин кунед ва бо шодӣ коми дигаронро шод нигаҳ доред. Таҳқиқотҳо нишон дода аст, ки ханда натанҳо сабаби нишоти афрод мегардад, балки гарави саломатии онҳо низ мебошад. Ханда системаи худмуҳофизаткунии баданро нерӯ мебахшад ва тавоноии бадан дар баробари уфунатро афзоиш медиҳад.

Аз тарафи дигар ханда сабаби коҳиши сатҳи ҳурмунҳои стрессзо шуда ва таъсиргузории онҳо бар рӯи системаи худмуҳофизаткунии бадан ҷилавгирӣ мекунад. Ҳунари шод будан ва шод зистан мусталзали тавоноии хандидан ба мушкилот дар кӯтоҳтарин замони мумкин пас аз вуқӯъи онҳост. Аз ин рӯ дар дастуроти динии мо тавсия шудааст, ки ҳамвора табассумгар ва хандарӯ бошем то ҷое, ки аз нишонаҳои мӯъмин ханда дар чеҳра ва ҳузн дар қалб шумурда аст. Ба таъбири дигар, аз ҷумлаи роҳҳои шод зистан он аст, ки инсон талош кунад ҳамвора лабханд бар лаб дошта бошад ва чеҳраи кушода ва хандонрӯ ба худ бигирад, ҳарчанд дар қалби худ ғам ва андӯҳеро қарор додаст.

Хандаҳои дуруст ва ҳисобӢ!

Аммо аз сӯи дигар мӯъминонро аз қаҳқаҳ задан манъ мекунад ва онро аз амалҳои шайтон медонад. Дар воқеъ он чӣ аз тарафи ислом мавриди писанд қарор гирифтааст «хандаҳои дуруст ва ҳисобӣ» аст. Хандаҳои баланд ва ба таъбире қаҳқаҳа аслан мавриди қабул ва писанди ислом нест ва чӣ басо аз он манъ шудааст. Аз сӯи дигар ислом меписандад, ки мӯъминон дар канори канори якдигар гул бигӯянду гул барин бишкуфанд, биханданд ва шод бошанд. Аммо ҳаргиз иҷоза намедиҳад бо истеҳзо ва тамасхури якдигар шод шаванд ва лабханд ба лаб биоранд! Ба иборати дигар, тавсияи ислом бо ҳам хандидан асту на ба ҳам хандидан! Пас аз ин побанди он бошем, ки гуфтанҳо ва даври ҳам нишастанҳоямон бештар шавад ва ҳеч гоҳ ба ғайбат ва истеҳзои дигарон олӯда нашавем.

Ёди Худованд, зикри Аллоҳ як роҳкори мутмаин аст

Аз дигар роҳҳое, ки барои шод зистан дар ислом тавсия мешавад, ки дар воқеъ муҳимтарин роҳ ва итминонбахштарин роҳкор аст, зикр Аллоҳ ва ёди илоҳӣ аст, ҳамчунон, ки дар ояи шарифа мефармояд: «огоҳ бошед, ки (танҳо) бо ёди Худо дилҳо оромиш меёбанд», (Раъд, ояи 21). Итминони қалб ва оромиш бо зикри Худованд сабаб мешавад дағдағаҳо ва мушкилоти зиндагӣ аз инсон дурр шавад ва дигар изтироб ва нороҳатӣ ӯро саргардон нанамояд ва бо нишоти дарунӣ ва шодии воқеъӣ корҳои худ ба анҷом бирсанонад.

Касе, ки ҳамвора  таваҷҷӯҳ мекунад, ки қудрате бартар ва Худое меҳрубон ӯро мебинад ва ба ӯ кӯмак мекунад нишот ва шодии худро аз даст намедиҳад, балки ҳамеша ба дунболи ҷалби ризоиятмандии Ӯст. Барои тамрин ба ин таваҷҷӯҳи ҳамешагӣ ба қудрати лоязоли илоҳӣ таваҷҷӯҳ ба вожаи «Рабб» метавонад кӯмаккунанда бошад. Рабб, яъне Парвардгор ва танҳо касе, ки Парвардагораст, ки дар ҳама умури зиндагӣ аз хӯрдану хобидан гирифта то гирифтани тасмимҳои бузург ва муҳим дар умури зиндагӣ, ҳамаро тадбир мекунад ва инсонро мепарваронад! Бинобар ин чӣ ҷои андӯҳгин ва нороҳат шудан аст, ки Худое ба ин меҳрубонӣ ёр ва ёвари мост!!!

Силаи раҳим ва рафту омади хонаводагӢ

Силаи раҳим низ аз роҳҳои шод зистан аст. Бинобар ривоёти исломӣ силаи раҳим яке аз сабабҳои афзоиши умр аст ва ин шояд натиҷаи тахлияи равонии инсонҳо дар асари диду боздид ва гуфтугӯ бо якдигар бошад. Беҳтарин силаи раҳим аз худи аъзои хонавода шурӯъ мешавад ва ҳастаи марказии он зан ва мард қарор доранд. Вақте зану мард дар канори ҳамдигар бинишинанд ва бо якдигар сӯҳбат ва гуфтугӯ намоянд ва дар умури зиндагӣ ҳамандешӣ кунанд, метавонанд мутмаин бошанд, шодӣ ва нишот дар як қадаме аз хонаи онҳост! Зеро илова бар он ки дар мушкилот ва сахтиҳои рӯзгор, ки метавонад шодиро аз онҳо бигирад, ба пушти гармии якдигар дилхушанд. Худованд ба воситаи рифқ мадоро ва муҳаббат миёни онҳо тавсеа ва кушоиш дар зиндагиашон эҷод мекунад, ки ғаму андӯҳро аз миён мезудояд ва нишоту шодкомӣ меҳмони хонаи онҳо мешавад.

СабурӢ кун сабурӢ

Сабур будан аз калидҳои тиллоӣ дар зиндагии инсон аст.  Ончӣ сабаб мешавад шодӣ аз зиндагӣ рахт барбандад ва изтиробу нороҳатӣ ҷогузини он шавад, он аст, ки инсон дар баробари мушкилот сабр накунад. Бинобар ин сабур будан аз ҷумлаи роҳкорҳои шодкомӣ дар зиндагӣ ба шумор меравад. Албатта, сабр кардан масодиқи мутаъадиде дорад, ки сабр дар баробари мушкилот яке аз он аст. Мисдоқи дигари сабр кардан ва сабур будан, сабр дар баробари бемориҳо ва дардҳои ҷисмонӣ аст. Нороҳатиҳои ҷисмӣ аз омилҳоест, ки шодиро аз инсон мерабояд.

Бо сабур будан дар борабари ин дардҳо ва бемориҳо ва таваҷҷӯҳ ба сиҳатдиҳанда ва шифодиҳандаи воқеъӣ, ки Худованд аст, метавонад шодкомиро дубора ба даст оварад. Он чунон Қуръони карим аз забони ҳазрати Иброҳим (а) мефармояд: «Ӯ Худоест, ки вақте бемор шавам, маро шифо медиҳад». Яке дигар мисдоқҳои сабур будан, сабр дар баробари гуноҳ аст. Нофармонии Худованд аз он ҷое, ки бо фитрати инсонӣ носозгорӣ дорад, сабаб мешавад, ки инсон бо анҷоми гуноҳ ва нофармонии илоҳӣ ба азоби виҷдон ва нороҳатиҳои дарунӣ мубтало шавад.

Дар бархе аз маворид ва дар бархе аз гуноҳон ин азоби дарунӣ ба ҳадде мерасад, ки ҳама зиндагии фардро мухтал мекунад ва ӯро аз ҳастӣ соқит менамояд. Аммо камтарин ҳадди он низ он аст, ки шодӣ ва нишоти дарунии ӯро зоил менамоянд. Албатта, дар ҳини анҷоми гуноҳ мумкин аст лаззат ва нишоти дурӯғин фардро дар бар гирад, аммо пас аз он, гирифтори ранҷ ва гирифтори гуноҳ мешавад ва аз оромиш ва нишоти дарунӣ тиҳӣ мегардад. Роҳҳои дигаре дар ислом барои шодкомӣ ва шод зистан низ вуҷуд дорад, вале мо онҳоро дар матолиби баъдӣ хоҳем гуфт…

Амруллоҳи Низом, барои «Рӯзгор»